Zbliża się kolejna 71 rocznica wyzwolenia Auschwitz - Birkenau. W populizmie społecznego zawirowania przyzwyczailiśmy się do automatycznego, obojętnego odbioru wiadomości. Mijają rocznice, a my leniwie, nie zadając sobie trudu, nie zatrzymujemy kadru wspomnień, obrazów przeszłości. Wtopieni w codzienność wartkiego życia idziemy drogą szarości i schematyzmu obrazu. Nie zadajemy sobie trudu bliższego poznania przeszłości. Polemizując o wartościach życia i godności człowieka nie zatrzymujemy się przy rocznicach, rozważaniach. A może jednak warto na chwilę zatrzymać i skupić uwagę na symbolice daty 27-01-1945r., by zrozumieć sens historii, ludzkiego bólu i godności człowieka. Nazwa KL Auschwitz – Birkenau, a także brama wiodącą do jądra piekieł wraz urągającym z napisem „Arbeit macht frei”, to symbole ludobójstwa narodów, szyderstwa i poniżenia człowieka. Obrazy - symbole najgłębiej zapadają w naszej pamięci. Symbolika więźniów Auschwitz i Birkenau jest zamknięta nie tylko w kolumnach niekończących się liczb, numerów, zapisanych wspomnień, obozowej literatury ale również można ją znaleźć zaklętą w malowanych obrazach. Mam tutaj na myśli „Szkicownik z Auschwitz" Agnieszki Sieradzkiej, w którym to odtworzone na skrawkach papieru widnieją portrety więźniów i ich straszny obozowy los. Proste, schematyczne postacie bez barw doboru kolorów, rysowane prostą kreską, szarością, zdają się krzyczeć głuchym, bezdźwięcznym krzykiem, w którym ból, strach i cała beznadzieja obozowego życia skrywana jest pod ubraniem więziennego, upodlonego pasiaka. Kat i ofiara, nierozłączny towarzysz, kompan więźnia. Zło, pogarda dla więźnia - człowieka jest motywem wiodącym niemieckich oprawców. Kat i ofiara. Niemiec - żołnierz, faszysta, który bez skrupułów wykonuje swoje zadania. Torturuje, głodzi, poniża i zabija. Ofiara - człowiek wieziony w bydlęcych wagonach stawał się numerem, który walcząc o przetrwanie był bezimiennym żywym trupem, walczącym o każdy dzień.
Warto pamiętać o tych, o których dawno zapomnieliśmy, tych więzionych nieprzebranych tłumach ludzi wtłoczonych w mury więzień, obozów koncentracyjnych, gdzie za kolczastymi drutami byli nasi bliscy, którzy walczyli z poniżeniem, bólem, głodem i chorobami. Nie zapominajmy o nich, bo to jest nasza historia, nasza pamięć i tożsamość.
Wspomnijmy ich 27 stycznia.
Karcz Bolesław - nr obozowy 5666, więzień polityczny, lista transportu z 8 października 1940r., 11 marca 1943 r. (przeniesiony do KL. Buchenwald), gdzie przebywał do wyzwolenia. Następnie wstąpił do Kompanii Wartowniczych u boku wojsk Armii USA. Powrócił do domu w 1947r. Zmarł 21 stycznia 1954 r. na skutek chorób nabytych w obozach.
Brandys Ludwik - nr obozowy 22459, lista transportu z 6 listopada 1941r. Zmarł w obozie 30 stycznia 1942r.
Gruca Jan - nr obozowy 77692, lista transportu z 25 listopada 1942 r. Brak dalszych wiadomości.
Sochacki Klemens - nr obozowy 33251, lista transportu z 28 kwietnia 1942 r. Zmarł 7 lipca 1942r.
Krupa Maria - nr obozowy 29742, lista transportu z 19 stycznia 1943 r. Zmarła 1 kwietnia 1943r. Matka Polka utrzymująca rodzinę. W obozie w tym okresie szalały zakaźne choroby zbierając obfite żniwa śmierci.
Worwa Maria - nr obozowy 29998, lista transportu z 19 stycznia 1943 r. Zmarła 1 kwietnia 1943r. z głodu, bicia i szalejących w obozie chorób zakaźnych.
Lubiński Szymon - nr obozowy 33245 lista transportu z 28 kwietnia 1942r. Zmarł 2 czerwca 1952r.
Łaś Józef - nr obozowy 112710, lista transportu z 6 kwietnia 1943r. Przeżył.
Możdżeń Jan - nr obozowy 67115, lista transportu z 9 października 1942r. Przeżył.
Prowadzone są badania historyczne dotyczące Stanisławy Grucy oraz Władysława Długopolskiego.
Wykorzystano materiały:
- Archiwum Auschwitz.
- IPN GK196|321 Proces Józefa Buhlera.
Księga Pamięci Franciszek Piper, Irena Strzelecka - Towarzystwo Opieki Nad Oświeceniem, Państwowe Muzeum Auschwitz Birkenau, Warszawa Oświęcim 2002r.
Wykorzystano materiały:
Wykazy w stratach ludności Akta IPN. z Teczki Procesu J. Buhlera.
Polskie Towarzystwo Historyczne Koło Nowy Targ.
Opracowały Maria Fróg i Alicja Kasza
Ilustracje:
1. Więzienny apel - jeden z najbardziej nieludzkich punktów obozowego porządku.
2. Zimowe prace były najbardziej uciążliwe. Więźniowie wyczerpani głodem, ubrani w cienkie pasiaki, głodni, pracowali na słocie i mrozie.
3. Ciężkie prace więźniowie musieli wykonywać bardzo szybko. Na ich słabość czekali zarówno poganiacze jak i kapo, aby ich stratować, utopić, zabić.
4. William Boger - krwawy kapo wymierza karę chłosty w obozie Auschwitz – Birkenau.
5,6. List obozowy.
7. Krzyż wyrzeźbiony przez ojca Maksymiliana Kolbe w celi śmierci. Kartka z roku 1947.
8. Zdjęcie obozowe Bolesława Karcza.